Nauki o administracji

Administracja publiczna może być postrzegana jako złożone zjawisko społeczne. Zatem nauki mające za przedmiot tę administrację są naukami społecznymi. Odnosząc się do katalogu tych dyscyplin, za punkt wyjścia można przyjąć klasyczną triadę nauk o administracji (XIX w.). Przyjęte w odniesieniu do trójpodziału nauk założenie jest następujące: administracja publiczna to zjawisko społeczne, na które składają się trzy elementy:

1) fakty,
2) normy,
3) wartości.
Odpowiednio do tego wyodrębniono trzy dyscypliny naukowe zajmujące się tym samym obiektem (administracja publiczną), ale odznaczające się różnymi aspektami badawczymi:
1) naukę administracji – mającą za przedmiot element faktyczny,
2) naukę prawa administracyjnego – badającą element normatywny,
3) naukę polityki administracyjnej – zajmującą się elementem aksjologicznym.
Nauka prawa administracyjnego ma za przedmiot badania normy postępowania o szczególnych cechach, wynikające
z przepisów prawa powszechnie lub wewnętrznie obowiązującego, odnoszące się do administracji publicznej rozumianej podmiotowo i przedmiotowo. Wskazane reguły zachowania dają się wyrazić za pomocą wzorcowej formuły: kto, w jakich warunkach, jak powinien (może) postąpić. Ponadto norma prawna odznacza się następującymi cechami:
1) abstrakcyjnością – wzór zachowania ustalany jest przez odwołanie się do rodzajowych, a nie konkretnych jego cech. Obejmuje on nie zachowanie jednorazowe, niepowtarzalne, ale takie, które zdarzyć się może w nieprzewidzianej z góry liczbie przypadków;
2) generalnością – reguła postępowania dotyczy pewnej kategorii adresatów wskazanych przez powołanie się na ich cechy rodzajowe (np. „każdy, kto”, obywatele, studenci, właściciel rzeczy), nie zaś adresata indywidualnego, określonego co do tożsamości (chociaż niekiedy faktycznym adresatem może być jedna osoba, np. Prezydent RP).
Z kolei nauka polityki administracyjnej bada i opisuje wartości (cele, zadania), dla których realizacji jest powołana administracja publiczna, wskazuje sposoby urzeczywistniania tych wartości (osiągania celów) oraz rozstrzygania konfliktów między nimi. Jednym z ważniejszych zagadnień polityki administracyjnej są plany, a zatem określone programy działania dla administracji, które zakładają realizację określonych celów za pomocą prawnych i pozaprawnych środków, jakimi dysponuje administracja publiczna. Dodatkowo podkreśla się wagę oceny (weryfikacji, wartościowania) ustalonego programu oraz środków służących jego wprowadzeniu w życie.
Współcześnie zwraca się uwagę na to, że oprócz nauk objętych klasycznym trójpodziałem nauk administracyjnych, także inne dyscypliny zajmują się badaniami nad administracją publiczną, która jednak w tym przypadku stanowi jedynie fragment szerzej zakreślonego przedmiotu badawczego tych nauk.

Warto to wiedzieć jeśli interesuje Cię pisanie prac z administracji. Z administracji można pisać prace magisterskie i prace licencjackie.